องค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษ เพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (องค์การมหาชน)

ชมเสน่ห์บ้านเรือนไม้เก่า ย่านชุมชนเก่าทุ่งหลวง สุโขทัย

1664510940
ขนาดตัวอักษร

 

 ชมเสน่ห์บ้านเรือนไม้เก่า ย่านชุมชนเก่าทุ่งหลวง สุโขทัย

        ย่านชุมชนเก่าทุ่งหลวง เป็นแหล่งรวมสถาปัตยกรรมแบบเรือนไม้โบราณและแหล่งรวบรวมช่างฝีมือเครื่องปั้นดินเผาสีแดงชนิดไม่เคลือบ รวมถึงเป็นแหล่งรวบรวมบอกเล่าเรื่องราววิถีชีวิตการค้าขายของผู้คนในอดีต-ปัจจุบัน 

          เสน่ห์ของการได้เดินชมย่านชุมชนเก่าทุ่งหลวง คือ การได้สัมผัสเรื่องราวความเป็นมาของอาคาร เรือนไม้เก่าโบราณในแต่ละหลังที่มีอายุมากถึง 50 - 100 ปี สลับกับวิถีชีวิตชุมชน วิถีการทำเครื่องปั้นดินเผาที่ยังคงเห็นสเน่ห์การใช้กรรมวิธีแบบโบราณทั้งการขึ้นรูปและการเผา

          เลือกซื้อขนม ของเล่น ผักสด จากร้านขายของชำ 100  ปี ซึ่งลักษณะของตัวบ้านจะเป็นรูปทรงไทย-จีน เป็นบ้านไม้ทั้งหลังมีสองชั้น ชั้นล่างของตัวบ้านเป็นร้านขายของชำ ประตูบ้านเป็นประตูบานเฟี้ยม ร้านนี้เปิดต่อเนื่องมายาวนานเกือบ 100 ปี ปัจจุบันยังเป็นหนึ่งในเส้นทาง Street Art

1. บ้านคุณยายบัวเหรียญ วงศ์ทิพย์

บ้านคุณยายบัวเหรียญ วงศ์ทิพย์ เป็นบ้านเรือนไทยโบราณใต้ถุนยกสูง มีอายุกว่า 90 ปี ที่ยังคงสภาพเดิมไว้ บ้านหลังนี้สร้างจากไม้มะค่าทั้งหลัง ใต้ถุนบ้านในสมัยก่อนเคยเป็นแหล่งทำเครื่องปั้นดินเผา และคุณยายบัวเหรียญ ยังเก็บรักษาเครื่องมือเครื่องใช้อุปกรณ์การทำเครื่องปั้นดินเผาเอาไว้แม้ปัจจุบันไม่ได้ทำเครื่องปั้นดินเผาแล้ว บ้านหลังนี้เจ้าของเดิมชื่อคุณยายควบต่อมาลูกสาว คือ คุณยายบัวเหรียญเป็นผู้ดูแลดูแลต่อจากคุณยายควบนั้นเอง

ลักษณะของบ้านชั้นที่ 1 ฐานรากคอนกรีตที่ใช้เพื่อความแข็งแรง คงทนของเรือน เสา คาน โครงสร้างพื้นเป็นไม้เนื้อแข็งทั้งหมด พื้นที่ใช้สอยทางด้านหน้า เปิดเป็นพื้นที่โล่ง เผื่อการจอดรถ เมื่อเข้าไปทางด้านในจะเป็นพื้นที่พักผ่อน นั่งเล่น ในสมัยก่อนจะเป็นพื้นที่ตีหม้อดิน ขึ้นรูปด้วยการตีเท่านั้น พื้นที่ข้างในสุดจะเป็นพื้นที่บริการ สำหรับการทำกับข้าว ทำครัว และพื้นที่รับประทานอาหาร พื้นที่ทางด้านขวาของเรือน เป็นบันไดทางขึ้นบ้านของคุณยายบัวเหรียญ วงศ์ทิพย์ ที่ยังคงใช้บันไดนี้ เพื่อขึ้นไปพักอาศัยที่ชั้น 2 ของเรือน

ลักษณะของบ้านชั้นที่ 2 เป็นพื้นที่พักอาศัย ทางด้านหน้าเป็นบันไดทางขึ้น มีระเบียง ราวระเบียงและลูกกรงระเบียงทำด้วยไม้ และมีประตูไม้ที่เปิดเข้าไปเป็นพื้นที่ของห้องโถง เพื่อการรับรองแขก และเป็นพื้นที่พักผ่อนของสมาชิกในครอบครัว และเป็นห้องนอนของคุณยายบัวเหรียญ วงศ์ทิพย์ ที่ยังนอนในห้องเดิมอยู่ หน้าต่างไม้แบบบานพับเปิดคู่ หลังคาของเรือนเป็นทรงจั่ว มีชายคายื่นยาว มุงด้วยสังกะสี หน้าจั่วหันไปทางทิศเหนือ-ใต้ เป็นความงามของเรือนไม้ที่เรียบง่าย สมถะ และสงบเย็น ที่เคียงคู่กับชุมชนบ้านทุ่งหลวงมาอย่างยาวนาน

 

 

 

 

 

 

                                          

 

 

2. บ้านครูเลี่ยม จิ๋วนารายณ์

บ้านครูเลี่ยม จิ๋วนารายณ์ มีลักษณะเป็นเรือนไม้เก่ายกสูงมีอายุมากกว่า 90 ปี ในสมัยก่อนด้านหน้าตัวบ้านจะมีลักษณะเป็นชานบ้านขนาดกว้างต่อมามีการปรับเปลี่ยน รื้อถอน เจ้าของบ้านเดิมเป็นข้าราชการครู ชื่อนายเลี่ยม จิ๋วนารายณ์ ที่ชื่นชอบในการชกมวย ต่อมาได้จัดเป็นลานมวยไทยด้านหน้าเรือน จากครูมวยผู้เป็นลูกเขยปัจจุบันเรือนไม้เก่าหลังนี้ได้รับการดูแลจากลูกหลานสืบต่อมา

ลักษณะสถาปัตยกรรม เป็นกลุ่มเรือนที่มีเรือนใหญ่สำหรับการพักอาศัย มีเรือนครัว มีซุ้มประตูและบันไดทางเข้าจากทางด้านหน้าเรือน และมีชานแดดขนาดใหญ่ เพื่อรองรับการใช้งานที่หลากกลาย เช่น การพักผ่อน การจัดแสดง การฝึกซ้อมกีฬามวย เป็นต้น

ลักษณะของบ้านชั้นที่ 1 เป็นเรือนที่ยกพื้นสูง โครงสร้างเสา คาน ไม้ พื้น ผนัง และโครงสร้างหลังคาทำด้วยไม้ทั้งหมด บันไดทางขึ้นทางด้านซ้ายมือของเรือนมีหลังคาจั่วทรงไทยรับสมาชิกและแขกผู้มาเยือน ชายคายื่นยาวเพื่อกันการเปียกฝนและช่วยยืดอายุของบันไดที่ทำด้วยไม้ ชั้นล่างสันนิษฐานว่าจะเป็นพื้นที่บริการ เช่น การจอดรถ การเลี้ยงสัตว์ การเก็บอุปกรณ์เครื่องใช้ต่าง ๆ ตลอดจนการใช้งานเป็นพื้นที่พักผ่อน การทำหัตถกรรมและศิลปะพื้นบ้านต่าง ๆ รวมไปถึง การสร้างสรรค์เครื่องปั้นดินเผา ตีหม้อดินสมัยอดีต

ลักษณะของบ้านชั้นที่ 2  เป็นเรือนที่มีการแยกพื้นที่ใช้สอยออกเป็นส่วน ๆ คือ พื้นที่ซุ้มบันไดและประตู, ชานแดดขนาดใหญ่, เรือนครัวประกอบอาหาร และเรือนหลักเพื่อการพักอาศัย ลักษณะของพื้น ผนัง เสา คาน และโครงสร้างหลังคาทั้งหมดเป็นไม้ แล้วมุงด้วยสังกะสี ทรงหลังคาเป็นจั่วซ้อนชั้น มีคอสอง ตกแต่งด้วยไม้ฉลุลาย เพื่อความสวยงามและระบายอากาศ ช่วยระบายความร้อนภายในตัวเรือนลง ปั้นลมมีลายฉลุไม้ คล้ายกับเรือนขนมปังขิงที่ได้รับอิทธิพลจากทางตะวันตก ในยุคของรัชกาลที่ 6 สันนิษฐานว่า น่าจะเป็นเรือนไม้ที่ร่วมสมัยกับสถาปัตยกรรมไม้ที่อยู่ในชุมชนบ้านทุ่งหลวง เช่น กุฏิ หอฉันของวัดลาย เป็นต้น

 

 

 

 

 

 

 

3. บ้านคุณป้าเสริม อยู่นา

เป็นบ้านเรือนเก่าอายุเกือบร้อยปี เป็นบ้านไม้สักชั้นเดียว ประตูด้านหน้าเป็นบานเฟี้ยม เปิด-ปิดได้ 2 ทาง อยู่ติดกับถนนหลักของชุมชนมีพื้นที่ว่างน้อยมาก มีพื้นที่ทางเข้าและทางเดินด้านหน้าโดยรอบ